Kasten Yaralama Suçu ve Cezası [TCK Madde 86, 87, 88]

Kasten Yaralama Suçu ve Cezası [TCK Madde 86, 87, 88], uygulamada en sık karşılaşılan ceza hukuku konularından biridir. Bir tartışma sırasında atılan tek bir tokat, bir kavga esnasında kullanılan bir şişe ya da öfkeyle savrulan bir cisim, kişiyi ciddi bir hapis tehdidiyle karşı karşıya bırakabilir. Üstelik çoğu kişi, eylemin “küçük” olduğunu düşünse de adli tıp raporu, kullanılan araç veya mağdurun sıfatı gibi unsurlar cezanın yönünü tamamen değiştirebilir. Bu yazıda, kasten yaralama suçunun temel unsurlarını, nitelikli hallerini, neticesi sebebiyle ağırlaşmış durumları, yargılama sürecini ve uygulamada yapılan kritik hataları ele alacağım.

Kasten Yaralama Suçu Nedir? (TCK Madde 86)

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 86. maddesi, bir kişinin vücuduna acı verilmesini veya sağlığının ya da algılama yeteneğinin bozulmasını suç olarak düzenler. Burada önemli olan, mutlaka kan akması ya da ciddi bir yara oluşması değildir. Kişinin geçici süreyle bilinç kaybı yaşaması, psikolojik dengesinin bozulması ya da ağrı hissetmesi de bu kapsamda değerlendirilebilir.

Suçun maddi unsuru, mağdurun vücut dokunulmazlığına yönelik bir fiildir. Yumruk atmak, itmek, tekmelemek, boğaz sıkmak ya da bir cisimle vurmak en bilinen örneklerdir. Ancak uygulamada ruhsal etkiler de dikkate alınmaktadır. Manevi unsur ise kasttır. Fail, sonucu bilerek ve isteyerek hareket etmelidir. Doğrudan kastta yaralama hedeflenir; olası kastta ise kişi, sonucun meydana gelebileceğini öngörmesine rağmen eyleme devam eder.

En çok tartışılan husus, yaralamanın “basit tıbbi müdahale ile giderilebilir” olup olmadığıdır. Bu ayrım, suçun temel hali ile daha hafif şekli arasındaki farkı belirler. Adli raporda yer alan bu değerlendirme, çoğu dosyada cezanın alt ve üst sınırını belirleyen temel etkendir.

Kasten Yaralama Suçunun Cezası Ne Kadar? (Basit Hali)

2026 yılı itibarıyla kasten yaralama suçunun cezası, fiilin niteliğine göre değişir. Basit tıbbi müdahale ile giderilebilecek yaralamalarda ceza daha düşüktür ve çoğu zaman adli para cezasına çevrilebilir. Ancak giderilemeyecek nitelikte bir yaralama varsa hapis cezası gündeme gelir.

Suç Tipi	Ceza Aralığı (2026)	Şikayet	Uzlaşma
Basit Yaralama (TCK 86/2)	4 ay – 1 yıl hapis veya adli para cezası	6 ay içinde şikayet	Var
Temel Hal (TCK 86/1)	1 yıl – 3 yıl hapis	Şikayete tabi değil	Var

Adli para cezası hesaplanırken gün sayısı ile bir günlük adli para miktarı çarpılır. 2026 yılında günlük adli para miktarı 100 TL ile 500 TL arasında belirlenmektedir. Hakim, sanığın ekonomik durumuna göre bu miktarı takdir eder.

Uygulamada sık yapılan hata, mağdurun şikayetini geri alması halinde davanın otomatik düşeceği düşüncesidir. Temel halde şikayet aranmadığı için dava devam eder.

Kasten Yaralama Suçunun Nitelikli Halleri ve Cezaları (TCK 86/3 ve 87)

Suçun belirli kişiler aleyhine veya belirli araçlarla işlenmesi cezayı artırır. Eşe, kardeşe, kamu görevlisine karşı işlenen yaralama ya da silah kullanımı bu kapsamda değerlendirilir. “Silah” kavramı sadece ateşli silahları kapsamaz. Taş, sopa, şişe, kemer gibi yaralamaya elverişli her cisim silah sayılabilir.

Bu hallerde ceza yarı oranında artırılır. Eğer eylem canavarca hisle işlenmişse artırım oranı bir kat olabilir. Nitelikli haller şikayete tabi değildir ve uzlaşma uygulanmaz.

Birden fazla nitelikli hal varsa cezalar toplanmaz. Hakim, temel cezayı belirlerken bu unsurları dikkate alır ve üst sınıra yaklaşır. Bu teknik detay, uygulamada çoğu zaman yanlış yorumlanır.

Neticesi Sebebiyle Ağırlaşmış Yaralama (TCK Madde 87)

Fail yaralama kastıyla hareket eder ancak ortaya daha ağır bir sonuç çıkarsa bu madde uygulanır. Organ kaybı, yüzde sabit iz, kemik kırığı, yaşamı tehlikeye sokan durum ya da ölüm gibi sonuçlar cezayı ciddi biçimde artırır.

Sonuç	Ceza Etkisi
Kemik kırığı	Kırığın derecesine göre artırılır
Organ işlev kaybı	Ceza bir veya iki kat artırılabilir
Ölüm	8 – 12 yıl (nitelikli halde 12 – 18 yıl)

Diş kırığı kemik kırığı sayılmaz. Bu nedenle özel artırım uygulanmaz; ancak temel ceza belirlenirken dikkate alınır. Kemik kırıklarında artırım oranı, adli tıp raporunda belirtilen “hafif, orta, ağır” derecesine göre belirlenmelidir. Orantısız artırım bozma sebebidir.

Kasten Yaralama ve Kasten Öldürmeye Teşebbüs Ayrımı

Uygulamada en kritik ayrım, failin kastının yaralamaya mı yoksa öldürmeye mi yönelik olduğudur. Bu ayrım, cezanın birkaç yıldan müebbet hapse kadar değişmesine yol açabilir.

• Taraflar arasındaki husumet
• Kullanılan aracın öldürücülüğü
• Darbe sayısı ve şiddeti
• Hedef alınan vücut bölgesi
• Failin olay sonrası davranışı

Örneğin hayati bölgeye çok sayıda bıçak darbesi, öldürme kastı göstergesi olabilir. Buna karşılık tek darbe ve ani gelişen kavga çoğunlukla yaralama olarak değerlendirilir. Bu analiz yapılmadan savunma kurulması ciddi risk doğurur.

Soruşturma ve Yargılama Süreci

Basit yaralamalarda genellikle tutuklama uygulanmaz. Ancak nitelikli haller veya ağır sonuç varsa gözaltı ve tutuklama mümkündür. Görevli mahkeme çoğunlukla Asliye Ceza Mahkemesidir. Ölüm halinde Ağır Ceza Mahkemesi görevlidir.

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB), 2 yıl veya altındaki hapis cezalarında mümkündür. 5 yıllık denetim süresinde kasıtlı suç işlenmezse hüküm ortadan kalkar. Bu karar hakimin takdirindedir.

Maddi ve Manevi Tazminat Davası

Kasten yaralama aynı zamanda haksız fiildir. Mağdur, Asliye Hukuk Mahkemesinde maddi ve manevi tazminat talep edebilir. Tedavi giderleri, kazanç kaybı ve manevi zarar bu kapsamda istenir. Ceza davası sonucu, hukuk davasını etkileyebilir ancak tamamen belirlemez.

Örnek Şikayet Dilekçesi

… CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞINA

Şikayetçi: (Ad Soyad, T.C. Kimlik No, Adres)

Şüpheli: (Biliniyorsa Ad Soyad)

Konu: Kasten yaralama suçu nedeniyle şikayetimdir.

Açıklamalar: … tarihinde şüpheli tarafından darp edildim. Olay sonrası … Hastanesinden alınan raporda yaralanmamın basit tıbbi müdahale ile giderilemeyecek nitelikte olduğu belirtilmiştir. Şüpheliden şikayetçiyim.

Deliller: Hastane raporu, tanık beyanları, kamera kayıtları.

Sonuç ve Talep: Şüpheli hakkında gerekli soruşturmanın yapılarak kamu davası açılmasını talep ederim.

Tarih – İmza

Sıkça Sorulan Sorular

Tokat atmak suç mudur?

Evet. Basit tıbbi müdahale ile giderilebilir yaralama kapsamında değerlendirilir ve şikayete tabidir.

Kemik kırığında ceza otomatik yarı oranında mı artar?

Hayır. Kırığın hayat fonksiyonlarına etkisine göre artırım oranı belirlenir.

Şikayeti geri almak davayı bitirir mi?

Sadece şikayete tabi basit yaralamalarda mümkündür. Nitelikli hallerde dava devam eder.

Uzlaşma her durumda mümkün mü?

Temel ve basit hallerde mümkündür. Nitelikli ve ağırlaşmış hallerde uygulanmaz.

Kasten yaralama memuriyete engel midir?

1 yıl veya daha fazla hapis cezası kesinleşirse memuriyete engel oluşturabilir.